Studimet e fundit sugjerojnë që vaksinat e ARNi-së kundër COVID-19 mund të luajnë një rol të habitshëm në trajtimin e kancerit, duke përmirësuar potencialisht mbijetesën për pacientët që i nënshtrohen imunoterapisë për kancer të avancuar të mushkërive dhe lëkurës.
Dy studime të mëdha nga Universiteti i Floridës (UF) dhe Qendra e Kancerit MD Anderson, të prezantuara në Kongresin e Shoqërisë Evropiane për Onkologji Mjekësore (ESMO) 2025 , nxjerrin në pah potencialin transformues të këtyre vaksinave përtej mbrojtjes kundër viruseve.
Studimet analizuan të dhëna nga më shumë se 1,000 pacientë të trajtuar midis viteve 2019 dhe 2023 dhe zbuluan se pacientët që morën një vaksinë mRNA brenda 100 ditëve nga fillimi i trajtimit me frenues të pikave të kontrollit imunitar mbijetuan dukshëm më gjatë.
Në veçanti:
Në kancerin e mushkërive me qeliza jo të vogla: Midis 180 pacientëve që morën një vaksinë me ARNi pranë fillimit të imunoterapisë, mbijetesa mesatare ishte 37.3 muaj – pothuajse dyfishi i 20.6 muajve të vërejtur te 704 pacientë që nuk e morën vaksinën.
Në melanomën metastatike: Nga 43 pacientët e vaksinuar, mbijetesa mesatare varionte nga 30 deri në 40 muaj, krahasuar me 26,7 muaj për 167 pacientë të pavaksinuar. Disa pacientë të vaksinuar ishin ende gjallë në kohën e mbledhjes së të dhënave, duke sugjeruar se ndikimi i mundshëm mund të jetë edhe më i madh.
Në tumoret imunorezistente: Përfitimet më mbresëlënëse u panë te pacientët me tumore që janë zakonisht rezistentë ndaj imunoterapisë. Këta pacientë përjetuan një përmirësim deri në pesëfish në mbijetesën e përgjithshme 3-vjeçare.
Është gjithashtu interesante që vaksinat që synojnë patogjenë të tjerë, siç janë gripi ose pneumonia, nuk kanë treguar efekte të ngjashme.
Si funksionon
Studimet paraklinike te minjtë dhe analizat e të dhënave të pacientëve ofrojnë një shpjegim të mundshëm për efektin e vaksinave kundër COVID-19 te kanceri: vaksinat e ARNi-së veprojnë si një “alarm” për sistemin imunitar, duke mobilizuar qelizat imune dhe duke rritur shprehjen tumorale të PD-L1, një proteinë që tumoret përdorin për të shmangur sulmet e sistemit imunitar. Frenuesit e pikave të kontrollit imunitar mund ta bllokojnë më pas këtë mbrojtje, duke i lejuar përsëri sistemit imunitar të veprojë “i pashqetësuar” kundër kancerit.
Elias Sayour, M.D., Ph.D., i UF-së, vuri në dukje se rezultati i ngjan atij të vaksinave eksperimentale “jospecifike” të ARNi-së të zhvilluara në laboratorin e tij, të cilat mund të forcojnë përgjigjet imune kundër kancerit pa synuar një proteinë specifike të kancerit.
Gjetjet sugjerojnë që, potencialisht, në të ardhmen, këto vaksina të disponueshme gjerësisht dhe me kosto të ulët mund të përdoren për të përmirësuar efektivitetin e imunoterapisë. Studiuesit tani po planifikojnë një provë klinike shumëqendrore të Fazës III për të konfirmuar këto rezultate dhe për të përcaktuar nëse vaksinat COVID mRNA mund të bëhen një terapi standarde shtesë për pacientët që marrin frenues të pikave të kontrollit imunitar.
“Ky zbulim mund të revolucionarizojë kujdesin onkologjik”, tha Dr. Sayour. “Nëse konfirmohet, do të hapë rrugën për zhvillimin e vaksinave të bazuara në mRNA që rrisin aftësinë e sistemit imunitar për të luftuar kancerin, duke u dhënë potencialisht pacientëve kohë shtesë të vlefshme”.
