Drejtoresha ekzekutive e Komitetit të Helsinkit për të Drejtat e Njeriut në Serbi, Izabela Kisiq, tha se konflikti i ngrirë është në interes të Rusisë, që ndikon në destabilizimin e Ballkanit përmes çështjes së hapur të Kosovës.
Kisiq vlerësoi se Moska ka potencial shantazhi ndaj rajonit dhe do ta mbajë atë larg integrimeve evropiane dhe NATO-s për aq kohë sa çështja e hapur e Kosovës.
Siç transmeton “Danas”, në serinë e bisedimeve për zgjidhjen e problemit të Kosovës, Kisiq tha se marrëveshja ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës është një fitore, sepse është fundi i një konflikti dekadash, një përmirësim për qytetarët e Serbisë dhe Kosovës dhe rrugë drejt Bashkimit Evropian.
Ajo vlerëson se një konferencë e re ndërkombëtare për Kosovën nga këndvështrimi aktual duket e tepërt dhe ndikon në shtyrje të zgjidhjes.
Kisiq theksoi se tashmë ka marrëveshje, se dialogu në nivelin më të lartë është duke vazhduar për një kohë shumë të gjatë dhe se është e nevojshme të zbatohet ajo që është rënë dakord deri më tani, para së gjithash marrëveshja e fundit nga Ohri.
E pyetur nëse ka një dilemë [në Serbi] Bashkimit Evropian (BE) apo Kosova, ajo tha se zgjidhja është ajo që është e mirë për të gjithë qytetarët, dhe kjo është “Kosova edhe Serbia në BE, që është rruga jo vetëm drejt fondeve të Evropës, por edhe drejt reformave”.
Kisiq tha se konflikti aktual po i pengon të gjitha reformat në Serbi, e cila nuk do të marrë para për zhvillim të mëtejshëm, nëse nuk zbaton reforma dhe zgjidhja e raporteve me Kosovën është pjesë e këtij procesi.
“Kosova duhet të jetë anëtare e të gjitha organizatave ndërkombëtare në të cilat është anëtare Serbia, përfshirë Kombet e Bashkuara dhe më e rëndësishmja është anëtarësimi i dy vendeve në BE dhe NATO”, vlerëson Kisiq.
Është për Bashkimin e Komunave Serbe (UOM), por është çështje koncepti mbi të cilin duhet të bazohet.
Duke folur për Asociacionin e komunave me shumicë serbe ajo vlerësoi se duhet të harmonizohet parimi i zhvillimit të identitetit të komunitetit pakicë serb, kryesisht përmes kulturës dhe arsimit dhe zhvillimit ekonomik lokal, si dhe parimi i sovranitetit dhe integritetit të Kosovës.
Kisiç theksoi se pakicat bëhen një faktor i rëndësishëm politik vetëm kur integrohen në vendin ku jetojnë.
Ajo tha se qeveria aktuale [në Serbi] e ka radikalizuar shumë opinionin publik dhe për këtë arsye nuk e sheh që referendum mund të ketë kuptim në një kohë kur opinion është aq i antagonizuar ndaj shqiptarëve dhe Kosovës.
Ajo paralajmëroi se ekziston rreziku i konfliktit dhe se këtë e tregojnë incidentet e dy viteve të fundit, nga barrikadat dhe sulmet ndaj ushtarëve të KFOR-it, deri te sulmi në Banjskë, i cili ndryshoi krejtësisht qëndrimin e bashkësisë ndërkombëtare, BE-së dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës ndaj Serbisë.
Kisiq paralajmëroi se potenciali për një konflikt në palën serbe ka ekzistuar për një kohë shumë të gjatë përmes radikalizimit të opinionit publik dhe përgatitjes së publikut për të mbështetur konfliktin, siç ishin parullat për kthimin e Serbisë në Kosovë.
Ajo përfundoi se sulmi në Banjskë tregoi se NATO dhe BE do të qëndrojnë pranë qeverisë së Kosovës në rast të ndonjë provokimi të konfliktit nga Serbia.
