Në ditën ndërkombëtare për eliminimin e dhunës seksuale në konflikt, QKRMT kërkoi që mos kufizohet e drejta për aplikim për njohjen e statusit për të mbijetuarit e dhunës seksuale gjatë luftës në Kosovë.
QKRMT organizoi tryezën “E drejta për njohje: Ndikimi i mungesës ligjore dhe afatizimit të aplikimit në procesin e njohjes për të mbijetuarit e dhunës seksuale gjatë luftës në Kosovë”, në të cilën morën pjesën deputetë të Kuvendit të Republikës së Kosovës, organizatat e shoqërisë civile, përfaqësues të institucioneve ndërkombëtare dhe përfaqësues të Komisionit Qeveritar për njohjen e statusit të të mbijetuarve.
Në këtë tryezë, QKRMT i njoftoi deputetët për rëndësinë dhe nevojën e domosdoshme që afati kohor brenda të cilit të mbijetuarit mund të aplikojnë për njohjen e statusit të tyre të mos kufizohet, por të jetë një drejtë e pa kufizuar në aspektin kohor.
QKRMT nënvizoi se të drejtat e të mbijetuarve nuk mund të kufizohen nga qëllime administrative dhe se korniza ligjore, institucionale dhe administrative duhet të promovojë realizimin e këtyre të drejtave.
“Për më tepër, zgjatja e afatit për aplikim për vetëm dy vjet, siç e parasheh draft-propozimi aktual për ndryshim e ligjit, është në kundërshtim me peshën dhe natyrën e krimeve të dhunës seksuale gjatë luftës në Kosovë”, thuhet në njoftimin e QKRMT.
“Kësisoj, krimet e dhunës seksuale në kohë lufte, sipas së drejtës ndërkombëtare konsiderohen si krime kundër njerëzimit, prandaj edhe statusi i kufizimeve nuk do të mund të zbatohej për këtë lloj krimi që përbën shkelje serioze të së drejtës ndërkombëtare humanitare. Gjithashtu, sipas praktikave të tjera ndërkombëtare, në Kroaci dhe Bosnje-Hercegovinë, afati për aplikim për njohjen e statusit të viktimave të dhunës seksuale të kohës së luftës nuk është i kufizuar”.
Kësaj kërkese, iu bashkuan organizatat e Platformës Bëhu zëri im (QKRMT, QPDG, Medica Kosova dhe Medica Gjakova), Rrjeti i Grave të Kosovës, Ngritja e Zërit dhe LIVCZHK.
Përndryshe, me 5 shkurt 2023 ka përfunduar afati i aplikimit për njohjen dhe verifikimin e statusit të personave të dhunuar gjatë luftës në Kosovë.
Qeveria ka dërguar në Kuvend projektligjin që mundëson zgjatjen e kohës së aplikimit edhe për dy vjet.
