Ali Khamenei, udhëheqësi suprem i Iranit, kaloi pothuajse dy javë në një bunker sekret gjatë luftës me Izraelin.
Tani që është arritur një armëpushim i brishtë, ai mund të vendosë të dalë publikisht, por nëse e bën, do të pritet nga një vend rrënjësisht i ndryshuar, sipas analizës së situatës nga BBC.
Sipas burimeve iraniane, Khamenei u izolua nga bota e jashtme nga frika se mund të ishte një objektiv për vrasje. Edhe zyrtarët më të lartë të qeverisë thuhet se nuk kishin kontakt me të. Edhe pse presidenti i SHBA-së Donald Trump thuhet se i ka thënë Izraelit të mos e vrasë, kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu nuk e ka përjashtuar një mundësi të tillë.
Nëse ajatollahu kthehet vërtet në publik, ai do të jetë në gjendje të shpallë fitoren edhe një herë në televizionin shtetëror. Por ajo që e pret vërtet është një realitet i ri – një epokë e re.
Gjatë luftës, Izraeli mori kontrollin e pjesës më të madhe të hapësirës ajrore të Iranit dhe goditi objektiva ushtarake. Komandantët e lartë të Gardës Revolucionare dhe ushtrisë u vranë. Shkalla e dëmit nuk dihet ende, por bombardimet e shpeshta sugjerojnë një goditje serioze për fuqinë ushtarake të Iranit.
Impiantet bërthamore të Iranit, të cilat kanë qenë subjekt i sanksioneve amerikane dhe ndërkombëtare për vite me radhë, u dëmtuan gjithashtu. Qindra miliarda dollarë janë shpenzuar dhe shumë iranianë tani po bëjnë pyetjen: për çfarë?
Një numër i madh qytetarësh fajësojnë Khamenei, i cili ka qenë në pushtet që nga viti 1989, për politikën e konfliktit me SHBA-në dhe Izraelin që e ka futur vendin në kaos. Faji bie gjithashtu mbi obsesionin e tij me statusin bërthamor si garant i mbijetesës së regjimit.
Brenda regjimit, u shfaqën shenja divergjence. Sipas burimeve gjysmëzyrtare, ish-zyrtarët u kërkuan autoriteteve fetare në qytetin e shenjtë të Komas të ndërhynin dhe të fillonin largimin e udhëheqësit suprem. Sipas profesor Ali Ansari nga Universiteti Saint Andrews, “momenti i së vërtetës po vjen, ndërsa pakënaqësia rritet si midis elitës ashtu edhe midis njerëzve të thjeshtë”.
Sipas ekspertëve, nuk ka gjasa që qeveria të përmbyset nga brenda. Regjimi mbetet në kontroll dhe ka të ngjarë të intensifikojë goditjen e saj për të shuar mospajtimin. Në dy javët e fundit, autoritetet kanë ekzekutuar të paktën gjashtë persona për spiunazh për Izraelin dhe kanë arrestuar rreth 700 të tjerë.
Edhe pse objektet bërthamore u bombarduan dhe ka të ngjarë të dëmtohen ndjeshëm, Irani pretendon se ka zhvendosur rezervat e tij të uraniumit të pasuruar në një vend të sigurt sekret.
Stoku përmban uranium të pasuruar deri në 60 për qind, ndërsa ekspertët thonë se i duhet 90 për qind për të prodhuar materialin për një bombë, gjë që është lehtësisht e arritshme. Irani ka frikë se ka mjaftueshëm për rreth nëntë bomba.
Sipas zyrtarëve izraelitë, Irani kishte rreth 2.500 raketa balistike para se të fillonte konflikti, dhe rreth 1.500 ende kanë mbetur.
Khamenei tani mund të besojë se regjimi ka mbijetuar, por në moshën 86-vjeç dhe me shëndet të dobët, ai e kupton se ka ardhur koha për një tranzicion. Mund të jetë drejt një udhëheqësi të ri fetar ose një udhëheqjeje kolektive.
Ndërkohë, figurat kryesore në Gardën Revolucionare që kanë mbetur me Khamenei mund të jenë duke komplotuar tashmë një mënyrë për të ruajtur pushtetin – nga hijet.
