Astronomët po planifikojnë një udhëtim peshkimi për të ulur një ndërthurës jashtëtokësor në Tokë: një meteorit i vogël nga një sistem tjetër yjor që u përplas në Oqeanin Paqësor me energji ekuivalente me rreth 121 tonë TNT.
Ekipi nga Universiteti i Harvardit, shpreson të gjejë fragmente të këtij shkëmbi ndëryjor – i njohur si CNEOS 2014-01-08 – i cili u përplas në Tokë më 8 janar 2014.
“Gjetja e një fragmenti të tillë do të përfaqësonte kontaktin e parë që njerëzimi ka pasur ndonjëherë me një material më të madh se pluhuri nga përtej sistemit diellor,” tha për LiveScience Amir Siraj, një astrofizikan në Universitetin e Harvardit.
Siraj identifikoi origjinën ndëryjore të objektit në një studim të vitit 2019 me 99,999% besim, por vetëm në maj 2022 u konfirmua për Siraj nga Komanda Hapësinore e SHBA. Nuk ka dëshmitarë të njohur për objektin që goditi Tokën.
“Ajo goditi atmosferën rreth 160 kilometra larg brigjeve të Papua Guinesë së Re në mes të natës, me rreth 1% të energjisë së bombës së Hiroshimës”, tha Siraj.
Me përmasa vetëm 0.5 metra të gjerë, CNEOS 2014-01-08 tani duket se ka qenë objekti i parë ndëryjor i zbuluar ndonjëherë në sistemin tonë diellor.
Më parë, një objekt i zgjatur i quajtur ‘Oumuamua e mbante atë titull. I zbuluar në vitin 2017, shkëmbi hapësinor kaloi përmes sistemit tonë diellor me rreth 92.000 km/h dhe më vonë, astrofizikani i Harvardit Avi Loeb, një koleg i Siraj, pretendoi se mund të ishte një objekt alien.
Zbulimi i Oumuamua u pasua në vitin 2019 nga 2I/Borisov, kometa e parë ndëryjore, e cila u pikas nga astronomi amator Gennadiy Borisov në Krime.
CNEOS 2014-01-08 mendohet të jetë nga një sistem tjetër yjor sepse po udhëtonte 60 kilometra në sekondë në krahasim me Diellin. Kjo është shumë e shpejtë për t’u lidhur nga graviteti i Diellit.
“Në distancën e Tokës nga Dielli, çdo objekt që udhëton më shpejt se rreth 42 kilometra në sekondë është në një trajektore ikjeje të pakufizuar, hiperbolike në krahasim me Diellin”, tha Siraj.
“Kjo do të thotë se CNEOS 2014-01-08 po tejkalonte qartë kufirin lokal të shpejtësisë për objektet e lidhura dhe nuk kaloi rrugët me asnjë planet tjetër gjatë rrugës, kështu që duhet të ketë origjinën nga jashtë Sistemit Diellor.”
Fragmentet e meteoritit mendohet të jenë 300 km në veri të ishullit Manu në detin Bismarck në jugperëndim të Oqeanit Paqësor.
Megjithatë, është e paqartë se kur astronomët do të jenë në gjendje të nisin ekspeditën e tyre. Projekti Galileo ka tashmë 500.000 dollarë të zotuar, me 1.1 milion dollarë të tjera të nevojshme për ta bërë atë realitet. /KP
