Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, deklaroi se vendi i tij e meriton një vend në tryezën e Bashkimit Evropian, duke theksuar progresin e reformave dhe mbështetjen e gjerë të qytetarëve. Ai pranoi se krimi dhe korrupsioni mbeten sfida serioze, por shtoi se këto nuk janë probleme të veçuara vetëm për Shqipërinë: “Edhe Brukseli ka krim.”
Në një intervistë për Euronews, Rama tha se Shqipëria duhet të bëhet anëtare e BE-së sa më shpejt të jetë e mundur, pas një dekade reformash të thella dhe qasjeje të palëkundur ndaj integrimit evropian. Ai rikujtoi se vendi ka hyrë tashmë në fazën përfundimtare të negociatave dhe e sheh vitin 2030 si një datë të arritshme për anëtarësim.
Shqipëria ka qenë vend kandidat për më shumë se dhjetë vjet, por dinamika e re gjeopolitike e shkaktuar nga pushtimi rus i Ukrainës ka shtuar vullnetin e BE-së për zgjerim. Si rezultat, Shqipëria konsiderohet tani një nga vendet më të favorizuara në proces.
Rama, në detyrë që nga viti 2013 dhe i konfirmuar me një mandat të katërt vitin e kaluar, tha se vendi ka kaluar një transformim të thellë dhe mbetet i angazhuar fort ndaj vlerave evropiane. Ai e cilësoi BE-në si një “perandori të mirë”, e cila garanton lirinë dhe sundimin e ligjit.
Komisioni Evropian ka vlerësuar përparimin e bërë, duke theksuar se Shqipëria mund të jetë gati të anëtarësohet deri në fund të dekadës, nëse ritmi i reformave ruhet. Me një popullsi prej 2.3 milionë banorësh sa madhësia e qytetit të Pragës vendi paraqet pak sfida për kapacitetin përthithës të BE-së, si në aspektin demografik ashtu edhe ekonomik.
Megjithatë, Komisioni theksoi në raportin e zgjerimit të publikuar muajin e kaluar se Shqipëria duhet të forcojë luftën kundër krimit të organizuar, të përmirësojë sistemet për parandalimin e pastrimit të parave dhe të intensifikojë masat kundër trafikimit të qenieve njerëzore, për t’u përafruar me standardet e BE-së.
Rama, në intervistën për Euronews, pranoi se këto mbeten sfida reale:
“A kemi probleme me krimin e organizuar? Po, por kush nuk ka? Shikoni këtë qytet (Brukselin). Ky është një shembull tjetër. Por ka edhe gjëra të shkëlqyera.”
Ai shtoi se perceptimi ndërkombëtar për Shqipërinë ka ndryshuar ndjeshëm:
“Dikur na shihnin si një gropë të mjerë në mes të Evropës, tani na shohin si pjesë të mozaikut evropian.”
Marrëdhëniet e ngushta me Italinë
Gjatë qëndrimit të tij në Bruksel për një forum të Komisionit Evropian mbi zgjerimin, Rama vuri në dukje mbështetjen e homologëve evropianë për procesin e anëtarësimit të Shqipërisë, si dhe marrëdhënien e tij të ngushtë me kryeministren italiane Giorgia Meloni.
Për t’u bërë pjesë e BE-së, një vend duhet të përfundojë negociatat teknike dhe të marrë miratimin unanim politik të të gjitha shteteve anëtare.
Në vitin 2023, Shqipëria dhe Italia nënshkruan një marrëveshje për ngritjen e qendrave të migracionit në territorin shqiptar, të financuara dhe menaxhuara nga autoritetet italiane. Ky pakt ka tërhequr vëmendje ndërkombëtare dhe kritika, përfshirë shqetësime për zhvendosjen e kufijve evropianë në një vend të tretë dhe për shkelje të mundshme të parimeve të ligjit të azilit.
Rama e mbrojti marrëveshjen, duke e quajtur një akt solidariteti ndaj Italisë në një moment presioni të madh migrator. Ai mohoi se kjo përbën cenim të sovranitetit shqiptar: “Italia na kërkoi. Dhe kur Italia kërkon, ne gjithmonë themi po. Italianët janë shqiptarë të veshur me Versace.”
Kryeministri shtoi se “modeli shqiptar” nuk do të zgjerohet në vende të tjera, edhe pse disa shtete anëtare kanë shprehur interes për të, në kontekstin e qasjes më të ashpër të Evropës ndaj migracionit. /Euronews/
